Konkordato Nedir? Konkordato İlan Etme Süreçleri ve Türleri

Konkordato, borçlarını vadesinde ödeyemeyen ya da ödeyememe tehlikesi altındaki borçlunun, alacaklılarla mahkeme gözetiminde bir uzlaşma yaparak borçlarını yapılandırmasına imkân veren hukuki bir koruma mekanizmasıdır. Esas amaç; faaliyetin devamlılığı, istihdamın korunması ve alacaklıların mümkün olan en yüksek oranda tatminidir. Bu süreçte borçluya mühlet (koruma) tanınır, kayyım/komiser nezaretinde işletme nakit akışını düzene sokar ve konkordato projesi ile alacaklılara somut bir ödeme planı sunar.

Konkordatonun Hukuki Dayanağı ve Mevzuattaki Yeri

Konkordato, Türkiye’de İcra ve İflas Kanunu (İİK)’nun 285 ve devamı maddeleri uyarınca düzenlenen, mahkeme gözetiminde yürütülen bir borç yapılandırma mekanizmasıdır. 2018’de yürürlüğe giren reform niteliğindeki değişikliklerle (ör. iflasın ertelenmesinin kaldırılıp konkordatonun güçlendirilmesi) kurumun kapsamı, denetim mekanizmaları ve mühlet (koruma) rejimi modernize edilmiştir. Süreç, Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde, borçlunun merkezinin bulunduğu yer bakımından yetkili mahkemede açılır ve konkordato komiseri (gerekirse alacaklılar kurulu) denetiminde yürütülür. Mühletlerin tipik sınırları (kanuni azami süreler dikkate alınarak):

Aşama	Hukuki İşlev	Tipik Azami Süre Yapısı	Sonuç
Geçici Mühlet	İlk koruma, durum tespiti	3 ay (+ 2 aya kadar uzatma)	Komiser atanır, takip baskısı durur
Kesin Mühlet	Planın olgunlaştırılması	1 yıl (+ 6 aya kadar uzatma)	Oylama, tasdik, uygulama hazırlığı

• Omurga Hükümler:
  • Kanuni dayanak: İİK m. 285–309 (konkordato talebi, geçici/kesin mühlet, oylama ve tasdik, proje hükümleri).
  • Görevli–yetkili mahkeme: Asliye Ticaret Mahkemesi; yetki kuralı borçlunun ticarî merkezi.
  • Koruma rejimi: Geçici mühlet (başlangıç koruması) → kesin mühlet (uzamış koruma ve fiilî iyileşme dönemi).
  • Komiserlik: Mahkemece bağımsız komiser(ler) atanır; borçlunun faaliyetlerini denetler, raporlar, alacaklıları bilgilendirir.
  • Alacaklı toplantısı ve oylama: Çift çoğunluk esasına göre kabul; ardından tasdik aşamasıyla plan bağlayıcılık kazanır.
  • İstisnalar ve öncelikler: Rehinli alacaklar, kamu alacakları, işçi alacakları gibi kalemlerde özel hükümler uygulanır.
  • İkincil düzenlemeler: Komiserliğe ilişkin usul, talep dosyasında yer alacak belgeler, gider avansı ve raporlama standartları çeşitli yönetmelik ve tebliğlerle ayrıntılandırılmıştır.
• Korumanın Başlıca Etkileri:
  • Yeni icra takiplerinin durması/başlatılamaması, devam eden takiplerde sınırlama; teminatlı alacaklarda özel rejim.
  • Faiz/fer’î alacak akışının belirli ölçüde sınırlanması (kanundaki istisnalar saklı).
  • Borçlunun malvarlığını koruyucu tedbirler; rehinli mallar ve tasarruf sınırlamaları için komiser–mahkeme denetimi.
  • Sözleşme ilişkilerinin (özellikle tedarik, kira, kredi) konkordato rejimiyle uyumlandırılması.

Konkordato Türleri (Senaryolar ve Uygun Kullanım Alanları)

Konkordato tek tip bir “indirim–vade” taahhüdünden ibaret değildir. Borç–varlık kompozisyonu, faaliyet kârlılığı, nakit yaratma kapasitesi ve sektörel dinamiklere göre farklı türler ve senaryolar tercih edilir. Aşağıda, uygulamada en çok başvurulan 4 ana yaklaşımı özetliyoruz:

Tür	Tipik Hedef	Nakit Kaynağı	Nerede Parlar?	Kritik Risk
Adi	İndirim + vade	Faaliyet nakdi	Marjı pozitif işletmeler	Aşırı iyimser projeksiyon
Malvarlığının Terki	Varlık paylaştırma	Satış geliri	Varlık zengini, marj zayıf	Likidite/iskonto kaybı
İflas Dışı	Yaşatarak ödeme	Operasyon + finansman	İtibar–müşteri korunması	Banka/teminat koordinasyonu
İflas İçi	Tasfiyeden iyi sonuç	Tasfiye + faaliyet kırıntısı	Kaçınılmaz iflas dosyaları	Prosedür karmaşıklığı

1) Adi (Klasik) Konkordato

Borçlu, rehinsiz alacaklılara karşı iskonto (% oranında indirim) ve/veya vadelendirme (taksitlendirme) teklif eder. İşletme faaliyetine devam eder; amaç nakit akışını normalleştirerek borç stokunu sürdürülebilir hâle getirmektir.

• Ne zaman uygun?
  • Ürün/hizmet marjı pozitif; sipariş boru hattı sağlıklı; geçici likidite krizi söz konusu.
  • Varlık satışına asgari ihtiyaç; temel çözüm kârdan ve nakitten ödeme.
• Güçlü yanlar / dikkat:
  • Esnek oran–vade kurgusu; itibar ve operasyon korunur.
  • Planın inandırıcılığı nakit akış modeli ve komiser raporlarıyla ölçülür.

2) Malvarlığının Terki Suretiyle Konkordato

Borçlu, belirli varlıklarını paraya çevirerek alacaklılara paylaştırma taahhüdünde bulunur. İşletme ölçeğinde küçülme veya bazı iş kollarından çıkış içerebilir.

• Ne zaman uygun?
  • Stok, gayrimenkul, makine–teçhizat gibi likide edilebilir varlıklar yüksek; faaliyet marjı zayıf.
  • Alacaklılar, hızlı tahsil ve varlık payı beklentisinde.
• Güçlü yanlar / dikkat:
  • Öngörülebilir nakde dönüş; alacaklı güveni artar.
  • Değerleme–satış takvimi gerçekçi olmalı; “piyasa derinliği” test edilmeli.

3) İflas Dışı (Dışında) Konkordato

İflas süreci açılmadan, mahkeme koruması altında faaliyeti sürdürerek plan yürütülür. Piyasa itibarı açısından tercih edilir.

• Ne zaman uygun?
  • Operasyon sürdürülebilir; tedarik–müşteri ilişkileri korunabiliyor.
  • Banka/finans çevreleri ile eşgüdümlü ilerlenebiliyor.
• Güçlü yanlar / dikkat:
  • “Yaşatarak ödeme” hedefi görünür.
  • Kredi–limit–teminat ilişkilerinde yakın koordinasyon şart.

4) İflas İçi (İçinde) Konkordato

İflas masası kapsamında, tasfiye yerine daha iyi tahsil amacıyla plan uygulanır. Karmaşık dosyalarda alternatif bir kurtarıcı olabilir.

• Ne zaman uygun?
  • İflasın kaçınılmaz olduğu dosyalarda maksimum tahsil hedefleniyorsa.
  • Varlıkların düzenli tasfiyesi ile yüksek oran mümkünse.
• Güçlü yanlar / dikkat:
  • “Tasfiye yerine değer” yaklaşımıyla alacaklı getirisi artabilir.
  • Masa prosedürleri ve öncelikler titizlik ister.

Konkordato vs İflas Tasfiyesi: Hangi Durumda Hangisi Avantajlı?

Kriz dönemlerinde işletmeler iki ana yola bakar: konkordato (mahkeme gözetimli yeniden yapılandırma) ve iflas tasfiyesi (faaliyetin sona erdirilip varlıkların paraya çevrilmesi). Doğru tercih, nakit yaratma kapasitesi, varlık–borç kompozisyonu, alacaklı profili, zaman baskısı ve itibar riski gibi çok boyutlu değişkenlere bağlıdır. Tanım ve hedef:

• Konkordato: Borçların iskontolu ve/veya vadeli ödenmesi için mühlet altında işletmeyi yaşatarak ödeme hedefler.
• İflas Tasfiyesi: İşletme faaliyetini sonlandırır, varlıklar paraya çevrilir ve alacaklılara öncelik sırasına göre dağıtım yapılır.

Ölçüt	Konkordato	İflas Tasfiyesi
Amaç	Faaliyeti sürdürerek borcun sürdürülebilir ödenmesi	Hızlı tasfiye ve dağıtım
Zaman Baskısı	Orta–uzun vadeli mühlet	Görece daha kısa (tasfiye hızı değişken)
Tahsilat Beklentisi (Alacaklı)	Tasfiyeye kıyasla daha yüksek olabilir	Genelde daha düşük (fire/iskonto yüksek)
İstihdam/İtibar	Korunma şansı yüksek	Kaybedilir
Nakit Kaynağı	Faaliyet nakdi + varlık satışı + ek finansman	Varlık satışı
Maliyet Kalemleri	Komiser, raporlama, hukuki gider + işletme maliyeti	Tasfiye masrafları, satış iskonto/kaybı
Kontrol Düzeyi (Borçlu)	Sınırlı fakat devam eden yönetim	Tasfiye idaresine geçer
Piyasa/Tedarikçi İlişkisi	Yaşatılırsa güven yeniden tesis edilir	Zincir kopar, itibar kaybı
Karmaşıklık	Plan, oylama, tasdik; disiplin gerektirir	Prosedürel; değer kaybı riski yüksek

Konkordatonun Sağladığı Avantajlar (Borçlu ve Alacaklı Perspektifi)

Konkordato tek taraflı bir “borç erteleme” mekanizması değildir; borçluya kontrollü nefes, alacaklıya iflasa göre daha iyi tahsil imkânı sunan dengeleyici bir çerçevedir. Avantajları, doğru plan–doğru icra ile maksimize edilir.

Taraf	Avantaj	Somut Mekanizma	Beklenen Etki
Borçlu	Nakit akışında nefes	Mühlet + vadelendirme	Operasyonun sürmesi
Borçlu	İtibarın korunması	Yaşatarak ödeme	Müşteri/tedarikçi güveni
Alacaklı	Görece yüksek tahsil	Faaliyet nakdi + güvence	Tasfiyeye üstün getiri
Alacaklı	Şeffaf izleme	Komiser/rapor/KPI	Risk yönetimi kolaylaşır

• Borçlu Perspektifi: İşletmeyi Yaşatarak Ödeme
  • Mühlet Koruması: Yeni icra takipleri sınırlanır, mevcut baskı azalır; nakit akışı stabilize olur.
  • Operasyonun Devamlılığı: Müşteri ve tedarikçi ilişkileri korunur; marka değeri ve itibar zedelenmez.
  • Nakit Yönetimi: İndirim + vade sayesinde borç stoku yönetilebilir hale gelir; geçiş finansmanı için alan açılır.
  • Zaman Kazancı: Geçici/kesin mühlet ile organizasyonel yeniden yapılandırma, maliyet kesintisi ve verimlilik projeleri hayata geçirilir.
  • Esnek Mimari: Rehinli–rehinsiz, küçük–büyük alacaklılar için segmentli teklifler, temlik havuzu, varlık satış takvimi, koşullu prim gibi araçlar.
• Alacaklı Perspektifi: Tasfiyeye Göre Daha İyi Tahsil İhtimali
  • Daha Yüksek Getiri Olasılığı: İşletme yaşatıldığında, tasfiye iskontosu yerine faaliyet nakdinden ödeme mümkün.
  • Şeffaf Denetim: Komiser raporları, aylık dashboard ve toplantılar ile bilgi asimetrisi azalır.
  • Katılım Mekanizması: Oylama ve alacaklılar kurulu üzerinden planın mimarisine etki edilebilir.
  • Güvence Paketleri: Temlikli tahsilat havuzu, varlık satış payı, garanti fonu, performans primi gibi araçlar riski dengeler.

Kimler Konkordato İlan Edebilir? Ön Şartlar ve Uygunluk Testi

Konkordato, ticari faaliyeti bulunan ve borçlarını vadesinde ödeyemeyen ya da ödeyememe tehlikesi altında olan borçlular için mahkeme gözetiminde uygulanan bir yeniden yapılandırma mekanizmasıdır. Uygulamada başvuru yapabilecek başlıca gruplar şunlardır:

• Sermaye şirketleri ve kooperatifler (A.Ş., Ltd. Şti., kooperatifler)
• Gerçek kişi tacirler (şahıs işletmeleri)
• Ticaret siciline kayıtlı diğer ticari işletmeler
• Grup yapılarında, grup şirketleri (uygun kurguyla eşgüdümlü başvuru mümkün olabilir)
• Başvuru İçin Asgari Ön Şartlar:
  • Ödeme Güçlüğü/Tehlikesi: Borçlunun halihazırda veya yakın gelecekte borçlarını vadesinde ödeyemeyecek durumda bulunması.
  • İyileştirme Potansiyeli: Faaliyetin ekonomik olarak yaşatılabilir olması; “tasfiye yerine yaşatarak ödeme”nin daha iyi sonuç vereceğine dair makul beklenti.
  • İyi Niyet: Mal kaçırma, muvazaalı işlemler, gerçeğe aykırı beyan gibi kötü niyet şüphelerinin olmaması.
  • Konkordato Projesi: Alacaklı gruplarına göre oran–vade ve güvence paketleri içeren, veriyle desteklenmiş bir plan.
  • Belgeler ve Raporlama: Güncel finansal tablolar, nakit akış projeksiyonları, varlık & teminat envanteri, alacaklı listeleri vb.
  • Yargısal Maliyetler: Başvuru harç, avans ve komiserlik gideri kalemleri için bütçe.

Kriter	Soru	Skor (0–5)	Açıklama
Faaliyet Kârlılığı	Brüt marj pozitif mi?	0–5	Negatifse plan zorlaşır
Nakit Yaratımı	12–24 ayda faaliyet nakdi üretebiliyor mu?	0–5	Stres testleri şart
Varlık Likiditesi	Satılabilir varlık portföyü var mı?	0–5	Zaman–iskonto analizi
Borç Kompozisyonu	Rehinli/rehinsiz, banka/tedarikçi dengesi	0–5	Segmentli teklif kolaylığı
Güvence Paketi	Temlik, fon, satış takvimi hazır mı?	0–5	Alacaklı güveni
Yönetim Disiplini	Raporlama/MBR kültürü var mı?	0–5	Komiser uyumu

Başvuru Öncesi Hazırlık (Finansal ve Hukuki Dosya)

Başarılı bir konkordato başvurusunun sırrı, kusursuz bir dosya ve şeffaf veri odasıdır. Amaç; mahkeme ve komiseri, planın gerçekçi ve uygulanabilir olduğuna ikna edecek kanıt setini düzenli ve okunur şekilde sunmaktır. Zorunlu ana bileşenler:

1. Yönetici Özeti (2–3 sayfa)
   • Sorun–Çözüm özeti, sektör fotoğrafı, rekabet/konumlanma
   • Planın iskeleti: Oran–vade, alacaklı segmentleri, güvence araçları
   • İlk 90 gün ve 12–24 ay yol haritası (kilometre taşları)
2. Finansal Paket
   • Güncel bilanço, gelir tablosu, nakit akış (aylık kırılım)
   • Borç envanteri (vade, teminat, faiz, para birimi)
   • Alacak ve stok kalitesi (yaşlandırma, devir hızı)
   • Stres testleri: Kur, faiz, satış hacmi, brüt marj şokları
   • Duyarlılık analizi: Eşik değerlerde plan dayanıklılığı
3. Konkordato Projesi (Ödeme Teklifi)
   • Rehinli–rehinsiz, küçük–büyük alacaklı gruplandırması
   • Grup bazında ödeme oranı, vade, moratoryum ve ara ödeme tarihleri
   • Güvence paketi: Temlikli tahsilat havuzu, varlık satış takvimi, garanti fonu, performans primi (hedef aşımında ek ödeme)
4. Varlık & Teminat Envanteri
   • Taşınır/taşınmaz listesi, değerleme raporları, rehin/ipotek bilgileri
   • Likidite sırası ve satış kanalı (ihale/portföy/ikili anlaşma)
5. Hukuki Paket
   • Sözleşmeler (kira, tedarik, kredi, franchising, lisans)
   • Devam eden davalar/İcra takipleri, risk değerlendirmesi
   • Kamu yükümlülükleri (vergi/SGK) durumu ve yapılandırma seçenekleri
6. Raporlama & Yönetişim
   • Aylık dashboard: Plan uyum oranı, operasyonel nakit, brüt marj, stok devir, alacak tahsil
   • MBR/QBR toplantı takvimi ve sorumluluk matrisi
   • Komiser iletişim protokolü (sorulara yanıt SLA’sı)

Konkordato İlan Etme Süreci: Adım Adım Yol Haritası

Konkordato; borçlarını vadesinde ödeyemeyen veya ödeyememe tehlikesi altında olan borçlunun, mahkeme koruması ile alacaklılarına indirim ve/veya vade sunarak yaşatarak ödeme imkânına kavuştuğu, komiser denetimli bir yeniden yapılanma sürecidir. Aşağıdaki yol haritası, uygulamadaki akışı operasyonel bir gözle anlatır.

Aşama	Amaç	Yaklaşık Süre	Temel Çıktı
Ön teşhis & dosya	Plan iskeleti	2–4 hafta	Finansal & hukuki paket
Başvuru & geçici mühlet	İlk koruma	Birkaç ay	Komiser ataması, rapor döngüsü
Kesin mühlet	Plan olgunlaştırma	Mahkeme takdiri	Oylama hazırlığı
Oylama & tasdik	Bağlayıcılık	Kısa dönem	Tasdik kararı
Uygulama & izleme	Ödeme performansı	Plan süresi	MBR/QBR, KPI

1. Ön Teşhis ve Yol Haritası
   • Finansal fotoğraf: Son 12–24 ay gelir tablosu, bilanço, nakit akış, borç–alacak yaşlandırmaları.
   • Borç haritası: Rehinli/rehinsiz, banka/tedarikçi/kamu ayrımı; faiz, vade, teminat.
   • İş planı çekirdeği: Maliyet azaltımı, kapasite ve ürün karması, pozitif faaliyet nakdi hipotezleri.
   • Alacaklı dinamikleri: Top 20 alacaklı profil analizi, beklentiler ve müzakere alanları.
2. Başvuru Dosyasının Hazırlanması
   • Konkordato projesi (teklif): Alacaklı gruplarına göre oran–vade; güvence (temlik, varlık satış takvimi, garanti fonu).
   • Finansal paket: TMS/TFRS uyumlu tablolar, stres testleri (kur, faiz, satış), duyarlılık analizi.
   • Hukuki paket: Sözleşmeler, devam eden davalar/icatipleri, rehin/ipotek şerhleri, kamu yükümlülükleri.
3. Mahkemeye Başvuru ve Geçici Mühlet
   • Asliye Ticaret Mahkemesi’ne sunum; mahkeme geçici mühlet verebilir, komiser(ler) atar.
   • Koruma etkisi: Yeni icra takipleri sınırlandırılır; borçlu malvarlığını koruyucu bir şemsiye altına girer.
   • Komiser etkileşimi: İşletmede yerinde inceleme, haftalık/aylık rapor düzeni.
4. Kesin Mühlet ve Proje Olgunlaştırma
   • Geçici mühletin ardından koşullar oluşursa kesin mühlet sağlanır (süreler mahkeme takdirindedir).
   • Raporlama disiplini: Aylık dashboard; plan uyum oranı, operasyonel nakit, brüt marj, stok devir, tahsilat gibi KPI’lar.
   • Alacaklı iletişimi: Grup bazlı tekliflerin gerekçesi, Q&A notları, güvence paketlerinin teknikleri.
5. Alacaklı Toplantısı ve Oylama
   • Çift çoğunluk (sayı ve alacak tutarı) esasına göre oylama yapılır.
   • Rehinli/alacak grupları bakımından farklılaştırılmış teklifler oylanır.
   • Tutanak ve nisap usulüne uyum, tasdik süreci için kritiktir.
6. Tasdik (Mahkeme Onayı)
   • Oylamada kabul alan plan, tasdik ile bağlayıcı hâle gelir.
   • Ödeme takvimi ve güvenceler mahkeme kararıyla somutlaşır.
7. Uygulama ve İzleme (MBR/QBR)
   • Aylık iş gözden geçirme (MBR) ve çeyreklik değerlendirme (QBR) toplantıları.
   • Sapma–aksiyon tablosu; tetikleyici eşikler (ör. plan uyum < %95 → düzeltici eylem).

Konkordato Projesinin Tasarımı (Oran, Vade, Güvence)

İyi bir konkordato projesi, matematiksel olarak savunulabilir (nakit akışıyla uyumlu), alacaklı psikolojisini doğru okuyan ve güvence ile desteklenmiş bir mimariye dayanır. Tasarım üç sütuna oturur: oran (indirim), vade (taksit/moratoryum) ve güvence (temlik, varlık satış takvimi, fon, koşullu prim).

1. Oran (İskonto) Tasarımı
   • Sektör ve marj gerçekliği: Brüt marj, sabit gider yapısı, fiyatlama gücü.
   • Tasfiyeye göre üstünlük: Önerilen iskontonun, tasfiye senaryosundaki olası tahsilden daha iyi olduğunu ispatlayın.
   • Segment bazlı farklılaşma: Rehinsiz–küçük alacaklılarda oranı biraz yüksek tutmak, oy konsolidasyonu sağlar.
   • Örnek:
     • Rehinsiz–küçük: %45
     • Rehinsiz–büyük: %55
     • Rehinli: sözleşme/rehin şartlarına göre (tam/iskontolu)
2. Vade (Taksit–Moratoryum) Kurgusu
   • Moratoryum (ilk 3–6 ay): İşletmeye nefes; bu dönemde KPI iyileştirme hedefleri yazılsın.
   • Taksit bantları: 12–24 ay; ara ödemeler (ör. 6. ay ek ödeme) güven verir.
   • Erken ödeme primi: Hedef üstü performansta ek %2–5 prim; alacaklı lehine motivasyon.
   • Örnek vade akışı (temsili):0–3 ay moratoryum → 4–12 ay aylık eşit taksit → 13–24 ay azalan taksit + ara ödeme.
3. Güvence (Temlik, Satış Takvimi, Fon, Prim)
   • Temlikli tahsilat havuzu: Cirodan %X oranında haftalık alacaklı havuzuna aktarım.
   • Varlık satış takvimi: Son tarih ve minimum kabul fiyatı ile taşınmaz/makine satışları.
   • Garanti fonu: Banka/ortak katkılı tamamlama fonu, belirli KPI sapmalarında devreye girer.
   • Koşullu prim: Plan hedefleri aşıldığında alacaklıya ekstra pay (ör. EBITDA > hedef +%15 ⇒ +%3 ödeme).
4. Finansal Model ve Stres Testleri
   • İyimser/Temel/Temkinli senaryolar; kur, faiz, satış şokları.
   • Duyarlılık (sensitivity): Brüt marj –1 puan, satış –%10, kur +%15 etkisi.
   • Likidite tamponu: 3–6 ay güvenli bant; DIP benzeri köprü finansman ihtiyacı.
5. KPI ve Yönetişim
   • Plan uyum oranı (tutar/vade) ≥ %95
   • Operasyonel nakit pozitif trend
   • Brüt marj stabil/iyileşen
   • Varlık satış kilometre taşları zamanında
   • MBR/QBR takvimi ve komiser ile SLA (sorulara yanıt süresi)
6. İletişim ve Oylama Psikolojisi
   • Segment sunumları: Her alacaklı grubu için özel gerekçeli slaytlar.
   • SSS/Q&A dokümanı: “Neden bu oran?”, “Güvence yeterli mi?”, “Tasfiyeye göre fark nedir?”
   • Erken kazanım: İlk 90 günde maliyet kesintisi ve tahsilat artışı göstermek güven inşa eder.

Konkordato Başvurusu Reddedilirse Ne Olur?

Konkordato talebinin reddi, borçlunun planını mahkeme nezdinde inandırıcı bulmadığı, dosyanın usul/şekil eksikleri içerdiği veya iyileşme ihtimalinin yetersiz görüldüğü anlamına gelir. Red; geçici/ kesin mühlet talebinin karşılanmaması ya da oylama–tasdik aşamalarında gerçekleşebilir. Aşağıda, reddin işletmeye ve paydaşlara etkisini, acil eylem adımları ve alternatif çözüm yolları ile birlikte özetliyoruz.

Ret Aşaması	Neden	Hızlı Aksiyon	30 Gün Sonrası Yol
Geçici mühlet yok	Eksik belge, zayıf ön proje	Veri odası, ön proje revizyonu, ikili anlaşma	Gerekirse yeniden başvuru
Kesin mühlet reddi	Başarı ihtimali düşük	Nakit köprüsü, komiser raporundaki boşlukların kapatılması	Revize plan + alacaklılarla ön mutabakat
Tasdik reddi	Nisap/adil denge yok	Oy simülatörü, segment bazlı yeni teklif	İkinci tur için hızlı oylama takvimi

1. Reddin Doğrudan Sonuçları
   • Koruma şemsiyesinin kalkması: Geçici/kesin mühlet verilmediyse veya kaldırıldıysa, yeni icra takipleri ve devam eden haciz/satış süreçleri hız kazanabilir.
   • Gider ve zaman kaybı: Başvuru harçları, komiserlik/doğrulama giderleri ve danışmanlık masrafları sunk cost haline gelebilir.
   • Pazarlık gücünde azalma: Alacaklılar nezdinde güven ve itibar zedelenmesi; standstill (takipleri durdurma) anlaşmalarını zorlaştırır.
   • Finansal sıkışma: Nakit akışında ani baskı, tedarik–maaş–kira ödemelerinde önceliklendirme zorunluluğu.
   • Hukuki ihtimaller: Dosyaya ve aşamaya göre kanun yoluna başvuru (ör. istinaf/temyiz) imkânı; ayrıca yeniden başvuru opsiyonu (eksiklerin giderilmesi koşuluyla).
2. Neden Reddedilir? (En Sık Gerekçeler)
   • Finansal planın aşırı iyimserliği: Satış, marj, kur/faiz varsayımları stres testini geçmiyor.
   • Güvence zayıflığı: Temlik havuzu, varlık satış takvimi, garanti fonu gibi araçlar yetersiz.
   • Raporlama/şeffaflık eksikliği: Veri odasında tutarsız tablolar; komiser sorularına geç/eksik yanıt.
   • Segmentasyon yokluğu: Rehinli–rehinsiz/küçük–büyük alacaklılara aynı teklif; oy konsolidasyonu sağlanamıyor.
   • Usul/şekil eksikleri: Belgelerde eksik–imza–format hataları; toplantı/nisap prosedürlerinde kusur.
3. Red Sonrası 10 Maddelik Acil Eylem Planı
   • “Gün 1” likidite tablosu: 30–60 günlük nakit giriş-çıkış; “hayati ödemeler” listesi.
   • Alacaklı haritalama: İlk 20 alacaklı ile önceliklendirilmiş temas; standstill talebi.
   • Köprü finansman arayışı: Stok/temlik karşılığı kısa vadeli köprü; maliyet–fayda analizi.
   • Maliyet kesintisi: “Şimdi” bütçesi; zorunlu olmayan harcamaların dondurulması.
   • Varlık hızlandırma: Hızlı satılabilir (core olmayan) varlıkların kontrollü nakde çevrimi.
   • Tedarikçi güvence paketi: Küçük tedarikçiye erken ödeme iskontosu, büyük tedarikçiye temlikli ödeme.
   • Müşteri iletişimi: Operasyonun devam ettiğini anlatan kontrollü mesajlar (itibar korunur).
   • Hukuki yol haritası: Kanun yolları ve yeniden başvuru koşullarının uzmanla değerlendirilmesi.
   • Plan revizyonu: Eleştiriler doğrultusunda oran–vade–güvence kombinasyonunun gerçekçi yeniden kurulması.
   • Raporlama disiplini: Aylık dashboard ve komiser standardına uygun veri seti hazır tutulur.
4. Alternatif Çözümler (Konkordato Dışı)
   • Finansal yeniden yapılandırma (bankalarla çerçeve anlaşmaları, limit–vade–faiz revizyonu)
   • Uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırma (özellikle sermaye şirketleri/kooperatifler için alternatif)
   • Bölünme/satış (iş kolu devri, “going concern” bazlı satış)
   • Özel sermaye/stratejik ortak (azınlık–kontrol opsiyonları)
   • Seçici tasfiye (atıl varlıkların elden çıkarılması, çekirdek işin korunması)

KOBİ’ler İçin Konkordato: Düşük Maliyetli Yol Haritası

KOBİ’ler, sınırlı kaynakları nedeniyle yüksek danışmanlık ve süreç maliyetlerini taşımakta zorlanabilir. Aşağıdaki yol haritası, asgari ama yeterli bir dosyayı uygun maliyetle nasıl hazırlayabileceğinizi gösterir. Düşük maliyetli dosya omurgası (KOBİ standardı):

Bölüm	İçerik	İpucu
Yönetici Özeti (2–3 s.)	Sorun–çözüm, 12–24 ay plan	Grafikle anlatın
Finansallar	Bilanço, gelir, nakit akış (aylık)	Basit excel, net varsayım
Borç Envanteri	Vade, faiz, teminat, para birimi	İlk 20 alacaklı ayrı
Konkordato Teklifi	Oran–vade–moratoryum	Segmentli matris
Güvence Paketi	Temlik %X, satış takvimi, min. fiyat	Tarih–tutar net
Raporlama	Aylık KPI dashboard	PDF + Excel

1. KOBİ Odaklı Stratejik İlkeler
   • Basit ama tam dosya: “Az ve öz” mantığıyla eksiksiz dokümantasyon; format–imza–güncellik hatasız.
   • Segmentli teklif: Küçük tedarikçiye daha hızlı/nispeten yüksek oran, büyük alacaklıya vade + güvence.
   • Erken kazanım: İlk 90 günde nakit yaratacak somut adımlar (stok eritme, alacak tahsilatı, gider kesintisi).
   • Ucuz güvence araçları: Temlikli tahsilat havuzu, basit satış takvimi; pahalı teminatlar yerine şeffaf akış.
   • Raporlama disiplini: Tek sayfalık dashboard; plan uyum, nakit, brüt marj.
2. KOBİ İçin “Ucuz Güvence” Araçları
   • Temlikli tahsilat havuzu: Cirodan haftalık %X alacaklı havuzuna aktarım; raporla şeffaf.
   • Mini satış takvimi: 1–2 varlık için son tarih/minimum fiyat; “göster–yap” disiplini.
   • Koşullu prim: Hedef EBITDA veya nakit aşılırsa ilave %2–3 ödeme taahhüdü.
   • Erken ödeme indirimi: Nakit fazlası dönemlerde erken ödeme + prim kombinasyonu.
3. Hızlı Nakit Yaratma Önerileri (KOBİ Gerçeği)
   • Stok eritme kampanyası (marjı az kullanan SKU’lar)
   • Vade–iskonto takası (alacak tahsilini öne çekin)
   • Kısa vadeli leasing/factoring (düşük hacimli, sınırlı süreli)
   • Gider diyeti (kira, enerji, lojistikte mikro tasarruf paketleri)
   • Kapasite–ürün karması (yüksek marjlı ürün/kanallara odaklanma)

Konkordato Sürecinde Alacaklıların Hakları

Konkordato; yalnızca borçluya değil, alacaklılara da öngörülebilirlik ve katılım sağlayan bir çerçevedir. Süreç boyunca alacaklılar bilgi alma, itiraz–oy kullanma, güvence talep etme, tasarrufların denetlenmesini isteme ve yargı yoluna başvurma gibi çok sayıda kanuni hakka sahiptir.

1. Bilgi Alma ve Şeffaflık Hakkı
   • Komiser raporları, ara değerlendirmeler, alacaklı toplantı tutanakları ve plan versiyonları hakkında zamanında bilgilendirilme.
   • Defter–kayıt inceleme ve soru yöneltme imkânı (komiser üzerinden).
   • Düzenli dashboard/özet rapor talep etme; nakit akışı, plan uyum oranı, varlık satış ilerlemesi gibi göstergeler.
   • İpucu: Ortak bir Q&A dokümanı oluşturulmasını talep edin; tekrar eden sorular hızla netleşir.
2. Alacak Kayıt, Sıralama ve Tespit
   • Alacak tutarının ve niteliğinin (rehinli/rehinsiz, kamu, işçi vb.) doğru tespit edilmesi.
   • İtiraz ve düzeltme talep hakkı (yanlış/eksik kayıt, faiz–masraf uyumsuzluğu).
   • Kontrol Listesi:
     • Sözleşme, fatura, dekont, teminat sözleşmeleri, icra dosyaları → tek dosyada toplayın.
     • Faiz ve masraf kalemlerinin dayanaklarını ayıklayın; ihtilafı azaltır.
3. Oylama ve Toplantıya Katılım
   • Alacaklılar toplantısına katılma, oy kullanma ve vekil tayin etme hakkı.
   • Çift çoğunluk esasına göre (sayı ve alacak tutarı) kabul/ret yönünde oy verme.
   • Pratik: Vekâletname şablonunu önceden hazırlayın; toplantı günü sürpriz formalite yaşamayın.
4. Projeye İtiraz ve Görüş Bildirme
   • Projenin oran, vade, moratoryum, güvence bileşenlerine yazılı/sözlü itiraz sunma.
   • Rehinli alacaklılar için teminatın korunması ve ilave güvence talep etme (temlik, satış takvimi payı, garanti fonu).
   • Örnek İtiraz Başlıkları:
     • “Teklif edilen oran tasfiye senaryosuna göre alt getiri üretiyor.”
     • “Teminat bakiyesi gözetilmeden rehinli alacakta indirim öngörülmüş.”
     • “Raporlama sıklığı ve kapsamı yetersiz; dashboard şartları netleşmeli.”
5. Tasarrufların Denetlenmesini İsteme
   • Mühlet içinde borçlu tarafından yapılacak olağanüstü tasarruflara (varlık satışı, yeni borçlanma, rehin tesisi) komiser onayı aranır; alacaklılar itiraz edebilir.
   • Tasarrufun iptali davası (kötü niyet/mahsuba aykırı işlemler için).
   • Not: Önceden yapılmış şüpheli işlemler için belge–zaman çizelgesi toplayın; ispat şansınızı artırır.
6. Yargı Yolu ve Tasdik Aşamasında Haklar
   • Oylama sonrası tasdik aşamasında görüş/itiraz sunma, gerekirse kanun yoluna başvurma.
   • Plan tasdiki halinde planın uygulanmasını izleme, ihlal halinde gereken başvuruları yapma.
7. Eşitlik ve Öncelik İlkeleri
   • Benzer nitelikteki alacaklıların eşit muamele görmesi (parite).
   • Öncelik hakkı olan alacak türlerinde (işçi, rehinli vb.) kanuni sıralamanın korunması.

Konkordato Komiserinin Rolü, Yetkileri ve Raporlama Standartları

Komiser, mahkemece atanan bağımsız denetim organıdır. Görevi; borçlunun faaliyetini yakından izlemek, planın gerçekçiliğini değerlendirmek, alacaklıların bilgilendirilmesini sağlamak ve olağanüstü tasarruflarda denetim/izin mekanizması kurmaktır. Komiser, sürecin güvenlik supabıdır.

• Komiserin Temel Rolleri
  • Denetim ve gözetim: Nakit akışı, satış–maliyet, stok–alacak devir hızları, borç–teminat yapısı.
  • Uygunluk incelemesi: Planın iktisadi ve finansal gerçeklikle uyumu; tasfiye karşılaştırması.
  • Bilgilendirme: Alacaklılara raporlar, toplantı öncesi özetler, SSS setleri.
  • Tasarruf denetimi: Olağanüstü işlemlerde ön inceleme, şartlı/onaylı izin mekanizması.
  • Uyarı ve tavsiye: İhlal/riski mahkemeye bildirme, düzeltici aksiyon önerileri.
• Yetki ve Sorumluluk Çerçevesi
  • Bilgi talep yetkisi: Defter, belge, sözleşme, banka kayıtları; üçüncü kişilerden doğrulama istemi.
  • Onay/Ret mekanizması: Büyük tutarlı varlık satışı, yeni borçlanma, rehin tesisi gibi işlemlerde görüş/izin.
  • Toplantı ve iletişim: Alacaklı toplantılarına hazırlık, soru setlerinin derlenmesi, tutanak düzeni.
  • Raporlama: Geçici/kesin mühlet boyunca periyodik raporlar (aylık önerilir), tasdik öncesi nihai değerlendirme.
• Etik, Bağımsızlık ve Çatışma Yönetimi
  • Tarafsızlık: Borçlu veya alacaklılardan herhangi biriyle çıkar çatışması yaratacak ilişki kabul edilmez.
  • Şeffaflık: Varsayımlar, hesaplama metodolojileri ve veri kaynakları açık yazılmalı.
  • Erişilebilirlik: Alacaklı sorularına SL A (ör. 48–72 saat) içinde dönüş.

Konkordatonun Kötüye Kullanımı İddiaları: Uygulamada Doğru Çizgi

Konkordato, iflası önleyen, yargısal denetime tabi bir yeniden yapılandırma aracıdır. Ancak uygulamada zaman zaman “zaman kazanmak için suistimal”, “mal kaçırma”, “seçici ödeme” gibi iddialar gündeme gelir. Doğru çizgi; kanundaki amaç, eşitlik ilkesi, alacaklı faydası ve şeffaflık üzerinden kurulur.

1. Kötüye kullanımın tipik göstergeleri
   • Muvazaalı işlemler: Konkordato öncesi veya mühlet içinde yakın bağlı kişilere varlık devri, rayiç altı satışlar, teminatların orantısız verilmesi.
   • Şişirilmiş finansal projeksiyonlar: Satış, kur, faiz, marj varsayımlarının stres testini geçmemesi; çelişkili veri odası.
   • Raporlama gecikmesi/eksikliği: Komiser taleplerine geç yanıt, eksik belge; dashboard sunmamak.
   • Eşitsiz muamele: Benzer nitelikteki alacaklılar arasında ayrım; rehinli–rehinsiz dengesi gözetilmeden teklif.
   • Olağanüstü tasarruflar: Mühlet sırasında komiser onayı olmaksızın yüksek tutarlı satış/rehin/borçlanma.
2. Kötüye kullanım iddiasına karşı “temiz dosya” ilkeleri
   • Şeffaf veri odası: Bilanço–gelir–nakit akış, borç–alacak yaşlandırması, teminat envanteri, sözleşmeler, davalar tek yerde.
   • İspat seti: Tasfiye karşılaştırması, duyarlılık analizi, komiser standardına uygun aylık dashboard.
   • Güvence kombinasyonu: Temlikli tahsilat havuzu, varlık satış takvimi (son tarih + minimum fiyat), garanti fonu, koşullu prim.
   • Eşitlik ve segmentasyon: Rehinli–rehinsiz, küçük–büyük gruplar için hakkaniyetli ve gerekçeli farklılaştırma.
3. Muhtemel yaptırımlar ve sonuçlar
   • Korumanın kaldırılması / talebin reddi: Mühlet etkisinin sona ermesi, takip baskısının geri gelmesi.
   • Tazmin/cezai riskler: Hileli işlemler, mal kaçırma iddiaları; tasarrufun iptali davaları.
   • İtibar ve oy desteği kaybı: Alacaklıların ret eğilimi, tasdik şansının düşmesi.

Konkordato Sürecinde Sık Yapılan Hatalar ve Kaçınma Yolları

Konkordato, hukuki–finansal–operasyonel bir maratondur. Aşağıda borçlu ve alacaklı cephesinde en çok görülen hataları ve uygulanabilir çözümleri bulacaksınız.

• Borçluların en sık hataları
  • Aşırı iyimser plan: Satış/marj/kur varsayımları gerçek dışı → temkinli senaryo + stres testi zorunlu.
  • Güvencesiz teklif: Sadece “oran–vade” sunmak → temlik, satış takvimi, fon, koşullu prim ekleyin.
  • Tek tip teklif: Segmentasyon yok → rehinli–rehinsiz, küçük–büyük farklılaştırma ve gerekçelendirme.
  • Zayıf raporlama: Aylık dashboard yok, komiser sorularına geç dönüş → rapor takvimi ve SLA oluşturun.
  • Kritik tedarik kopması: Operasyon durur → köprü ödeme ve öncelikli temlik tanımlayın.
• Alacaklıların en sık hataları
  • Belgesiz/dağınık alacak tespiti: Oy gücü ve itiraz zayıflar → tek klasör dokümantasyon.
  • Salt oran odaklı tutum: Tasfiyeye göre üstün getiri hesabını talep etmemek → tasfiye karşılaştırması isteyin.
  • Raporlamayı talep etmemek: Komiserden düzenli dashboard ve sapma–aksiyon tablosu isteyin.

Türkiye’de Konkordato vs. Yurt Dışı Yeniden Yapılandırma Rejimleri

Küresel ölçekte yeniden yapılandırma araçları, otomatik koruma (stay), sınıflar arası zorlamalı onay (cram-down), DIP finansmanı ve pre-pack satış gibi modüllerle çeşitlenir. Türkiye’de konkordato güçlü bir çerçeve sunsa da, alacak tabanı yabancı olan şirketler için yargı yetkisi, tanıma/tenfiz ve yeterli bağlantı (sufficient connection/COMI) gibi konular kritik hâle gelir.

• Türkiye – Konkordato: Mahkeme gözetimi, komiser denetimi, mühlet; oy çokluğu + tasdik ile bağlayıcılık.
• ABD – Chapter 11: Geniş automatic stay, DIP finansmanı, cramdown, 363 satış; borçlu yönetimde kalır (DIP).
• Birleşik Krallık – Scheme/Restructuring Plan (Part 26/26A): Sınıf esaslı oylama; cross-class cram-down imkânı; “sufficient connection” şartı.
• Almanya – StaRUG / Schutzschirmverfahren: Erken uyarı, mahkeme destekli müzakere; belirli koşullarda zorlayıcı etki.
• Fransa – Sauvegarde/Conciliation: Erken müdahale, mahkeme gözetimi, müzakere ağırlıklı süreç.
• AB Önleyici Yeniden Yapılandırma Direktifi (2019/1023): Üye ülkelerde erken aşama koruma ve sınıf bazlı plan mantığı.

Sıkça Sorulan Sorular