Kanunen Kabul Edilmeyen Giderler (KKEG) Nelerdir?

Derya5 Kasım 2025

İçindekiler

Kanunen Kabul Edilmeyen Giderler (KKEG), muhasebede gider olarak kaydedilebilse de vergi matrahının tespitinde indirilemeyen, dolayısıyla beyannamede “ilave edilecek tutarlar” arasında kazanca eklenen kalemlerdir. İşletme kârlılığını doğru okumak için gideri muhasebede gösterir; ancak vergi planlamasında KKEG tutarını ticari kâra ekleyerek mali kârı hesaplarız. Böylece finansal raporlama ile vergi raporlaması arasındaki çizgi netleşir.

KKEG’ler muhasebe gideridir, fakat vergisel indirim değildir. Beyannamede “kanunen kabul edilmeyen giderler” satırına tam tutarı eklenir; böylece matrah doğru hesaplanır.

En Sık Karşılaşılan KKEG Kalemleri Nelerdir?

İşletmelerde muhasebede gider olarak görünen ancak vergi matrahında indirim konusu edilemeyen kalemler “Kanunen Kabul Edilmeyen Giderler (KKEG)” olarak beyannameye ilave edilir. Aşağıdaki unsurlar, uygulamada en sık KKEG’e dönüşen kalemlerdir:

Vergi cezaları, gecikme zammı/faizi ve idari para cezaları: Vergisel yaptırımlar ile KVKK, Rekabet, BTK, belediye vb. idari para cezaları indirilemez.
Binek otomobil MTV’si ve limit aşımı: MTV’nin tamamı KKEG’dir; ayrıca binek araçlarda amortisman/gider limitlerini aşan kısımlar KKEG olur.
Belgesiz veya mevzuata aykırı belgeye dayanan harcamalar: E-belge/fatura şartlarını taşımayan, teslim/ifa ispatı zayıf giderler.
Bağış ve yardımlarda limit–şart aşımları: İndirime konu kapsam/limit dışındaki bağışlar KKEG’e gider.
Örtülü sermaye üzerinden faiz/kur farkı vb.: Borç–özsermaye oran testini aşan borçlanmalara ilişkin ödemeler.
Transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç: İlişkili kişide emsale aykırı bedel farkları.
Temsil–ağırlama giderlerinde ölçüsüzlük: İşle illiyet bağı zayıf, lüks ve aşırı tutarlar.
Reklam yasağı kapsamındaki harcamalar: Özellikle alkol–tütün ürünlerine ilişkin reklam/ilan giderleri.
Şüpheli/değersiz alacaklarda şart eksikliği: Yasal koşullar sağlanmadan ayrılan karşılıklar.
Kâr payı niteliğindeki ödemeler ve özsermaye faizi benzeri tutarlar: Gider yazılamaz.

KKEG; muhasebede gider olabilir, ancak beyannamede ilave edilerek matraha eklenir. Dönem sonunda “KKEG çalışma kâğıdı” hazırlamak, unutulan kalemleri en aza indirir.

Şahıs İşletmeleri ve Serbest Meslek İçin Özel KKEG Kuralları

Şahıs işletmeleri ve serbest meslek erbabı için KKEG sınırları daha görünürdür; çünkü işletme sahibi ile işletme arasındaki ayrım çizgisinin net tutulması esastır. Aile bireyleriyle yapılan işlemler, kişisel kullanım içeren harcamalar ve sermaye–faiz uygulamaları en tipik KKEG alanlarıdır. Ayrıca serbest meslekte, mesleki faaliyetle illiyet bağı kurulamayan yüksek standartlı tüketimler (lüks araç, tatil, kişisel eğitim vb.) reddedilir.

İlliyet bağı zorunlu: Gider doğrudan ticari/mesleki faaliyetle ilişkili olmalı.
Belge disiplini: Fatura, sözleşme, tutanak ve ödeme kanıtı eksiksiz tutulmalı.
Kişisellikten kaçın: Ev–işyeri ortak kullanımında makul oranlama yap; kişisel pay KKEG’dir.
Aile ödemeleri: Eş/çocuklara ücret/prim niteliğindeki ödemeler kural olarak KKEG sayılır.
KDV etkisi: İndirilemeyecek KDV, çoğu kez KKEG ile eşgüdümlü ilerler.

Konu	KKEG Riski	Doğru Yaklaşım
Ev-ofis giderleri	Tamamını gider yazma	Metrekare/ kullanım oranı ile iş payını ayır
Kişisel araç kullanımı	Akaryakıt/otoparkın tamamı	İş güzergâhı tespiti, kilometre çizelgesi ve oranlama
Eş/çocuklara ücret	Genelde tamamı KKEG	Aile bireyleri için gider yazmama/alternatif hukuki kurgular
Kişisel eğitim/tatil	İlliyet yok	Mesleki içerik ve belge ile desteklenmeyenler KKEG
Serbest meslekta hizmet alımı	İlişkili kişi/emsal riski	Sözleşme, emsal bedel çalışması, banka yoluyla ödeme
Bağış/aidat	Şartlar yoksa KKEG	Kanuni şart–limit kontrolü, uygun muhatap
Belgesiz küçük harcamalar	VUK’a aykırı	Harcamaları belgelendir, pos ekstresi/fatura uyuşsun

İşletme Sahibi/Eş/Çocuklara Yapılan Ödemelerde KKEG Boyutu

İşletme sahibi, eşi ve çocuklarına yapılan ücret, prim, ikramiye, tazminat ve benzeri nitelikteki ödemeler genellikle KKEG kabul edilir. Gerekçe, işletme sahibinin kendisiyle işletme arasında ücret ilişkisi kuramayacağı ve aile bireylerine yapılan ödemelerin de ticari gereklilikten ziyade kişisel nitelik taşıması ihtimalidir. Dikkat edilecek noktalar:

Bordro düzenlemek yeterli değildir: Bordro/maaş tahakkuku, KKEG niteliğini ortadan kaldırmaz.
Hizmet akdi/fiili çalışma ispatı: Aile bireyinin gerçek ve sürekli hizmet sunduğunun sözleşme, görev tanımı, devam çizelgesi, çıktı ile ispatı dahi çoğu durumda KKEG sonucunu değiştirmez.
Şirket türüne göre fark: Sermaye şirketlerinde ilişkili kişi ücretleri emsal ve belgelerle tartışılabilirken, şahıs işletmesinde aile fertlerine ödemeler kural olarak reddedilir.
KDV ve stopaj etkisi: KKEG olmasına rağmen stopaj ve SGK yükümlülükleri doğabilir; ancak bu, giderin vergisel indirilebilirliğini sağlamaz.

Ödeme Türü	Kime	Vergisel Sonuç (Genel Kural)	Uygulama Notu
Ücret/maaş/prim	İşletme sahibi	KKEG	Sahip, kendine ücret tahakkuk ettiremez
Ücret/maaş/prim	Eş	KKEG	Bordro düzenlemek sonucu değiştirmez
Ücret/maaş/prim	Çocuk	KKEG	Öğrenci/yarı zamanlı durumları dahi risklidir
Huzur hakkı/ikramiye	Aile bireyleri	Çoğunlukla KKEG	Sermaye şirketlerinde emsal–belge aransa da risk yüksek
Sermaye için faiz	İşletme sahibi/aile	KKEG	Özsermaye üzerinden faiz yürütülemez
Kişisel gider ödemesi	Aile bireyleri	KKEG	İlliyet yok; işle ilişkili kısım kanıtlanmalıdır

Aile bireyleri üzerinden gider yaratma çabası, yalnızca KKEG sonucu doğurmakla kalmaz; inceleme halinde ilave vergi, ceza ve gecikme zammı riskini de büyütür. En güvenli yol, aile emeğini kâr payı veya piyasa koşullarında bağımsız hizmet (emsal–belge tam) şeklinde kurgulamaktır.

Personel Menfaatleri: Yemek Kartı, Servis, Konaklama ve KKEG

Personel menfaatleri, iş gücünü motive eden ve işe bağlılığı artıran harcamalardır. Vergisel açıdan kural, işle açık illiyet bağı ve belgelendirme mevcutsa gider yazılabilmesidir; ancak ölçüsüz, lüks, kişisel nitelik taşıyan veya belgesiz harcamalar Kanunen Kabul Edilmeyen Gider (KKEG) riski doğurur. Özellikle yemek uygulamaları, servis/ulaşım, konaklama ve gündelik (harcırah) kalemlerinde, politikası yazılı, ispat seti tamam ve muhasebe sınıflaması doğru olmayan işletmelerde KKEG’e dönüşüm sık görülür. Dikkat edilmesi gereken ana noktalar:

Yemek (kart/kupon/yerinde yemek): İş gün ve saatleriyle sınırlı, personel listesi, katılım kayıtları ve fatura/e-belge ile desteklenmeli; misafir/özel yemek ile karışmamalı.
Servis/ulaşım: Toplu taşıma imkânı kısıtlı lokasyonlar, vardiya düzeni ve işe geliş-gidiş amaçlı olduğunda gider sayılır; kişisel hat/özel rota gibi kullanımlar KKEG riskidir.
Konaklama: Geçici görev/iş seyahati kapsamında, görevlendirme yazısı, program, bilet/konaklama faturası ile belgelenmeli; tatil amaçlı veya yakın ikamette sürekli konaklama KKEGe yol açar.
Harcırah/gündelik: İşle bağlantılı, makul tutar ve görevlendirmeyle uyumlu olmalı; faturasız aşırı ödemeler KKEGe konu olabilir.
KDV: İşle illiyet bağı zayıf menfaatlerde KDV indirimi reddi söz konusu olup KDV’nin maliyete veya KKEG’e atılması gerekebilir.

Binek Otomobilde KKEG: MTV, Amortisman ve Gider Limitleri

Binek otomobil harcamaları vergi mevzuatında özel sınırlamalara tâbidir. Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) binek otomobillerde indirilemeyen bir giderdir ve tamamı KKEG olarak dikkate alınır. Amortisman ve akaryakıt/bakım/kasko gibi kalemlerde kanuni limitler aşılırsa aşan kısım KKEG olur. Ayrıca KDV açısından binek otomobillerde, kiralama/taşımacılık gibi istisnaî faaliyetler hariç çoğu senaryoda KDV indirimi kısıtlıdır; indirim reddedilen KDV maliyete veya KKEG’e konu edilebilir. Riskli alanlar ve örnekler:

MTV: Binek otomobil için doğrudan KKEG; ticari araçlarda ayrım farklı olabilir.
Amortisman: Tutar/bedel limitleri ve kullanım şekli dikkate alınmalı; limiti aşan amortisman KKEGe gider.
Giderler: Akaryakıt, bakım, otopark, kasko vb. için işe tahsis ve makul kullanım şart; kişisel kullanım oranı ayrıştırılmazsa KKEG doğabilir.
KDV: Binek otomobil KDV indirimi çoğu faaliyette yasak/sınırlı; kiralama/taşıma faaliyeti gibi istisnalar hariç indirilemeyen KDV söz konusudur.
Kişisel kullanım: Araç takip/kilometre cetveli yoksa kişisel kullanım payı iddia edilebilir → KKEG.

Binek araçta MTV’nin gider yazılması mümkün değildir; ayrıca limit/ölçülülük ve KDV kısıtları ayrı ayrı test edilmelidir.

Kiralık Araçlarda KKEG: KDV İndirimi, Kullanım Amacı ve Sınırlar

Kiralık araç (operasyonel kiralama/kısa dönem kiralama) harcamalarında vergisel yaklaşım kullanım amacına ve faaliyet konusuna göre değişir. Faaliyeti kiralama/taşımacılık olmayan işletmeler için binek kiralama giderleri ve ilgili KDV belirli kanuni kısıtlar altındadır; limit/ölçü veya kişisel kullanım unsurları aşıldığında KKEG gündeme gelir. Faaliyeti araç kiralama/taşımacılık olan işletmelerde ise indirilebilirlik daha geniştir; yine de belgelendirme, sözleşme ve rota/kilometre takibi esastır. Uygulama esasları:

Sözleşme & fatura: Kiralama süresi, araç tipi, bedel, ek hizmetler ve KDV ayrımı net olmalı.
Kullanım amacı: Satış/servis ekibi, saha operasyonu, lojistik gibi işle doğrudan bağlantı kurulamayan tahsisler KKEG riski taşır.
Kişisel kullanım: Yöneticiye 7/24 tahsis, ev–iş özel rotaları gibi durumlarda kişisel payın ayrıştırılması gerekir; ayrıştırma yoksa KKEG.
KDV indirimi: Binek kiralama KDV’si faaliyet konusuna göre çoğu işletmede indirilemez/sınırlıdır; kiralama/taşıma faaliyeti olanlarda indirilebilen senaryolar vardır.
Yan giderler: Akaryakıt, otopark, köprü/otoyol, bakım gibi kalemler işe isabet oranında; lüks/kişisel kısımlar KKEG.

Senaryo	Gider	KDV	KKEG Riski	İspat/Not
Saha ekibine kiralık binek	Gider (ölçülü)	Çoğu faaliyette kısıt	Orta	Sözleşme, rota/kilometre
Yöneticiye 7/24 tahsis	Kısmen gider	Kısıt/ret	Yüksek	Kişisel pay ayrıştırılmalı
Rent a car faaliyetinde araç	Gider	İndirilebilir	Düşük	Faaliyet konusu + fatura
Kısa dönem kiralama (geçici)	Gider (iş amaçlı)	Kısıtlı/kademeli	Orta	Görevlendirme + program
Lüks segment/özel şoför	Kısmen KKEG	KDV indirilemez	Yüksek	Ölçülülük testi, politika

Kiralık araçlar için politikayı yazılı hâle getirin: tahsis kriteri, rota/kilometre kaydı, hafta sonu/mesai dışı kullanım, yakıt/otopark limitleri ve fatura kontrolü tek bir prosedürde toplansın. Bu çerçeve, KKEG tartışmalarını en aza indirir.

Vergi Cezaları, Gecikme Zamları ve İdari Yaptırımların KKEG Statüsü

Vergi uygulamalarında ceza ve yaptırım niteliğindeki ödemeler (vergi ziyaı, usulsüzlük, özel usulsüzlük cezaları), bu cezalara bağlı gecikme zamları/faizleri ile idari para cezaları (KVKK, Rekabet, BTK, belediye vb.) kural olarak indirilemeyen gider kabul edilir ve tamamı KKEG olarak beyannamede kazanca ilave edilir. Muhasebede gider görünse bile vergi matrahı hesaplanırken ayrıştırılıp eklenmesi zorunludur. Sık karşılaşılan alt kalemler ve sonuçları:

Vergi cezaları (vergi ziyaı, usulsüzlük, özel usulsüzlük) → Tamamı KKEG.
Gecikme zammı/faizi (vergi aslına bağlı) → KKEG; çünkü yaptırım niteliğindedir.
İdari para cezaları (KVKK, Rekabet, BTK, belediye vb.) → KKEG; mevzuata aykırılık kaynaklıdır.
Adli para cezaları → KKEG.
Sözleşmeye aykırılıktan doğan “cezai şart” ve tazminatlar → olay bazlıdır: kusur–iş bağlantısı–belgeye göre bazı durumlarda gider sayılabilse de uygulamada risk yüksektir; çoğu dosyada KKEG’e döner.
Geriye dönük tarhiyatlarda tahsil harçları → Genellikle KKEG yaklaşımı benimsenir.

“Cezayı gider yazıp vergiyi düşürme” yaklaşımı mevzuata aykırıdır. Cezaların tamamı KKEG olup, beyannameye ilave edilmediğinde eksik matrah ve ikincil cezalar doğar.

Bağış ve Yardımlar: Sınırı Aşan Tutarlar Neden KKEG Olur?

Bağış ve yardım harcamaları, kanunda sayılan kişi/kurumlar ve belirli şartlar dâhilinde tam veya oran/limit bazlı indirim konusu yapılabilir. Ancak yararlanıcı kurum uygun değilse, şartlar sağlanmıyorsa veya kanuni limit aşılmışsa, aşan kısım ya da tüm tutar KKEG olur. Ayrıca belgelendirme (makbuz/fatura, aynî bağışta değer tespiti) ve ödeme kanıtları ispat zincirinin olmazsa olmazıdır. Dikkat edilmesi gereken başlıklar:

Yararlanıcı kurumun niteliği: Kanunda sayılan kapsam dışındaki vakıf/dernek/kurumlara yapılan bağışlar indirilemez → KKEG.
Limit ve oranlar: Kanuni üst sınırlar söz konusu olabilir; aşan kısım KKEG’e gider.
Aynî bağışlar: Gerçek değer ile belgelendirilmeli; teslim/tesellüm kanıtları dosyalanmalı.
Ad verme/naming–sponsorluk ayrımı: Saf bağış farklı, reklam/sponsor unsuru taşıyan harcama farklı kurallara tabidir; koşullar sağlanmazsa KKEG riski doğar.
Aynı dönemde mahsubun sınırı: Bağışların dönem matrahıyla ilişkisi gözetilmeli; arttıkça KKEG payı büyür.

Bağış Türü	İndirim Durumu	KKEG’e Dönüşen Kısım	Zorunlu Belgeler
Kanunda sayılan kurumlara nakdi bağış	Şartlı/limitli indirim	Limit üstü KKEG	Makbuz, banka dekontu
Aynî bağış (mal/hizmet)	Şartlı/limitli indirim	Limit üstü KKEG	Teslim/tesellüm, değer tespiti
Doğal afet/özel kampanya bağışları	Özel şartlı	Şart dışı/aşan kısım KKEG	Yetkili kurum belgesi
Kapsam dışı kurum–kişilere bağış	İndirilemez	Tamamı KKEG	Kanıtlar saklansa da indirim yok
Sponsor–reklam karışık harcama	Koşula bağlı	Reklam niteliği taşımıyorsa KKEG	Sözleşme, görünürlük kanıtı

Örtülü Sermaye ve Transfer Fiyatlandırması Kaynaklı KKEG

İlişkili kişilerle finansman ve ticaret işlemleri, iki ana kanaldan KKEG doğurabilir: (1) Örtülü sermaye ve (2) Transfer fiyatlandırması. Her iki durumda da emsal ilkesi, oransal testler ve belgelendirme kritik önemdedir.

1) Örtülü Sermaye

İşletmenin ilişkili kişilerden sağladığı borçların öz sermayeye göre aşırı olması hâlinde örtülü sermaye oluşabilir. Bu durumda ilişkili borç üzerinden hesaplanan faiz, kur farkı ve benzeri giderler kural olarak indirilemez ve KKEG sayılır. Ayrıca ilgili tutarlara bağlı stopaj/düzeltme yükümlülükleri doğabilir.

Oransal test: İlişkili borç/öz sermaye oranı mevzuattaki eşiği aşıyorsa risk vardır.
Kapsam: Doğrudan–dolaylı ilişkili şirketler, ortaklar ve ilişkili finansman kuruluşları değerlendirilir.
Giderler: Faiz, kur farkı, komisyon gibi finansman giderleri KKEG olabilir.
Belge: Kredi sözleşmeleri, transfer fiyatlandırması dosyaları, grup içi kredi politikaları saklanmalıdır.

Durum	KKEG’e Konu Olan	Ek Not
İlişkili borç eşiği aşıldı	Faiz, kur farkı, komisyon	Tamamı/nispi kısmı KKEG olabilir
Eşik aşılmadı	Normal gider	Emsal faiz yine aranır
Grup içi kur farkı	Teste tabi	Sözleşme/faiz politikası önemli

2) Transfer Fiyatlandırması (Örtülü Kazanç)

İlişkili kişilerle mal/hizmet alım-satımı emsallere uygun bedellerle yapılmalıdır. Emsale aykırılık tespiti hâlinde örtülü kazanç dağıtımı oluşur; emsale aykırı fark KKEG olarak kazanca ilave edilir. Ayrıca karşı taraf ülke ve işlem türüne göre çifte vergileme riski ve belgelendirme yükümlülükleri gündeme gelir. Riskli alanlar:

Hizmet bedelleri (yönetim ücreti, lisans): Fayda testi ve emsal şart.
Finansman (grup içi borçlanma): Faiz oranı–vade–garanti koşulları emsale uygun olmalı.
Dağıtım marjları (satış şirketleri): Fonksiyon–risk–varlık analizi ile marjlar test edilmeli.
Maliyet artı / yeniden satış yöntemlerinin yanlış uygulanması KKEG doğurur.

Belgesiz/Usulsüz Belgeye Dayanan Giderler ve KDV İndirimi İlişkisi

İşletme giderlerinin indirilebilir olabilmesi için geçerli e-belge/fatura, işle açık illiyet bağı ve ifa/teslim ispatı şarttır. Belgesiz (hiç belge yok) ya da usulsüz belge (hatalı/unvan-TCKN/VKN eksik, yanlış tarih, emtia/hizmet tanımı yetersiz, e-belge teknik şartları karşılanmamış) giderler doğrudan KKEG olur. Bu kalemlere ait KDV de indirim konusu yapılamaz; çoğu durumda maliyete veya KKEG’e atılır. Denetimde, yalnızca muhasebe kaydı değil; sözleşme, sipariş, teslim/tesellüm, sevk/e-irsaliye, ödeme dekontu, mail-yazışma gibi ispat seti de aranır. En yaygın usulsüzlükler:

Karşı taraf bilgisi/ürün-hizmet tanımı hatalı → KKEG + KDV indirimi reddi.
E-arşiv/e-fatura teknik şarta aykırı (yanlış profil, iptal/ret akışı hatalı) → KKEG riski + KDV reddi.
İfa/teslim ispatı zayıf (irsaliye/teslim tutanağı yok) → KKEG + ikmalen tarhiyat riski.
Masraf listesi–fiş toplanması (belge niteliği yetersiz) → KKEG; KDV indirim dışı.
İşe isabet etmeyen kişisel harcama → KKEG; KDV indirilemez.

Durum	Giderin Statüsü	KDV	Önerilen Aksiyon
Hiç belge yok	KKEG (tamamı)	İndirilemez	Tedarikçiden doğru e-belge temini
Usulsüz e-belge	KKEG (çoğunlukla)	İndirilemez	İptal/yeniden düzenleme talebi
İfa ispatı yok	KKEG	İndirilemez	Teslim/tesellüm–sevk kanıtı oluştur
İşle illiyetsiz	KKEG	İndirilemez	Politika ve onay mekanizması
Kısmen uygun	Uygun kısım gider	Uygun kısım indirilebilir	Ayrıştırma, notlandırma, iç şerh

Sponsorluk–Reklam Ayrımı: Hangi Giderler KKEG’e Dönüşür?

Reklam harcamaları, işle doğrudan bağlantılı ve pazarlama amacı taşıdığı ölçüde gider yazılabilir. Sponsorluk ise mevzuattaki özel şartlar sağlanıyorsa (örneğin sözleşme, görünürlük, kapsam ve tavanlar) kısmen/tamamen indirime konu olabilir; şartları karşılamayan ya da bağışa dönüşen kısımlar KKEG’dir.

Amaç: Tanıtım/pazarlama amacı açık mı? Salt destek/bağış görüntüsü varsa KKEG riski yüksektir.
Görünürlük: Logo, unvan, anons, link, saha içi–dışı görünürlük ölçülebilir mi?
Sözleşme: Süre, mecralar, yükümlülükler, karşılıklılık net mi?
Belge–Raporlama: Fatura, medya planı, raporlanan gösterimler, etkinlik fotoğraf/video kayıtları mevcut mu?
Yasaklı alanlar: Reklam yasağı olan ürün/hizmetlerin tanıtımı gider kabul edilmeyebilir → KKEG.

Durum	Gider Kabulü	KDV	KKEG Riski	İspat Belgeleri
Medya satın alma (TV/dijital)	Evet	İndirilebilir	Düşük	Fatura, medya planı, rapor
Spor/kültür sponsorluğu (sözleşmeli)	Evet (şartlı)	İndirilebilir	Orta	Sözleşme, görünürlük foto/video
VIP ağırlık içeren sponsorluk	Kısmen	Kısmen	Yüksek	Davetiye listesi, ayrıştırma
Influencer işbirliği (ölçümsüz)	Şüpheli	Şüpheli	Orta–yüksek	Performans raporu, brief
Aile/kişisel fayda içeren harcama	Hayır	Hayır	Çok yüksek	Ayrıştırma yapılamazsa KKEG

Sponsorlukta kişisel menfaat unsurları (konaklama, özel bilet, VIP alan vb.) ayrı fiyatlanıp KKEG olarak ayrıştırılmalı; kalan işe ilişkin kısım gider yazılmalıdır.

Temsil ve Ağırlama Giderlerinde Ölçülülük Testi ve KKEG Riski

Temsil–ağırlama (müşteri yemekleri, sınırlı kurumsal hediyeler, bayi toplantıları, fuar ağırlamaları) ticari teamüle uygun, işe ilişkin ve ölçülü ise gider kabul edilir. Lüks, kişisel, aşırı ya da belgesiz harcamalar KKEG’e döner. Ölçülülük testi ve kabul/kabul edilmeyen örnekler:

Amaç testi: İşe doğrudan hizmet ediyor mu? Satış, tedarik, sözleşme görüşmesi gibi.
Miktar testi: Kişi başı, toplam tutar, frekans sektör normlarını aşıyor mu?
Kapsam testi: Yeme–içme, konaklama, ulaşım kalemleri iş programına uygun mu?
Kayıt testi: Katılımcı listesi, gündem, davet/ajanda, fatura ve ödeme belgeleri tam mı?
Mekân testi: Seçilen mekanın işle orantısı ve lüks seviyesi makul mu?

Örnek	Sonuç	Gerekçe
Müşteriyle sözleşme görüşmesi yemeği	Gider	İşe illiyet + belge
Bayi toplantısı (gündemli, katılımcı listeli)	Gider	Program ve raporlama mevcut
Lüks restoran–yüksek tutar, iş bağlantısı zayıf	KKEG	Ölçüsüzlük/illiyet zayıf
Aile/arkadaş yemeği, iş harcamasına karışmış	KKEG	Kişisel nitelik
Hediyelik lüks ürünler (yüksek bedelli)	KKEG (kısmen/tamamı)	Ölçüsüzlük – reklam unsuru zayıf

KDV Boyutu: İndirimi Engelleyen Haller ve KKEG Etkileşimi

KDV indirimi; kanuna uygun belge, teslim/ifa gerçekleşmesi ve işe ilişkinlik koşullarına bağlıdır. Bu koşullar sağlanmadığında KDV indirimi reddedilir. KDV yönünden reddedilen tutarlar, çoğu zaman gider de kabul edilmediğinden (veya edilse bile KKEG sayıldığından) çifte etki yaratır: KDV reddi + KKEG ilavesi. KDV indirimini engelleyen ana durumlar:

Belgesizlik/usulsüzlük: Fatura/e-belge yokluğu, muhatap–içerik hataları, ifa/teslim ispatı eksikliği.
İşe ilişkin olmayan harcama: Kişisel/lüks nitelik; illiyet bağı kurulamaz.
Mevzuat gereği kısıtlı alanlar: Binek otomobil KDV’si gibi kanunen indirimi yasak kalemler.
Kısmi indirim/kısmi istisna durumları: Oransal kullanım (ör. hem vergili hem istisnalı teslimler) → oranlama/pro-rata zorunluluğu.
Zaman ve şekil şartı ihlalleri: Geç gelen fatura, yanlış dönem kaydı, iade/tevkifat hataları.

Sıkça Sorulan Sorular

Belgesiz harcamalar her durumda KKEG midir?

Belgesi olmayan veya usule uygun düzenlenmeyen harcamalar kural olarak indirilemez; bu tür kayıtlar çoğu dosyada hem gider reddine hem de KDV indirim hakkının kaybına yol açar, düzeltme imkânı belgenin sonradan temini ve dönemsellik şartlarının sağlanmasına bağlıdır.

İdari para cezaları beyannameye nasıl yansıtılır, KKEG midir?

Trafik, çevre, ruhsat gibi idari para cezaları gider kabul edilmez; muhasebede kaydedilse de beyanname üzerinde ilave edilerek matraha eklenir ve indirim veya KDV konusu yapılamaz.

Bağış ve yardımlarda limit üstü tutarlar KKEG mi sayılır?

Kanunda belirlenen muhatap, amaç ve oran şartları aşılırsa limit üzerindeki kısım indirilemez; bu tutarların gider yazılması mümkün olmadığından beyan aşamasında ilave edilmesi gerekir.

Örtülü sermaye tespitinde faiz ve kur farkları KKEG olur mu?

İlişkili kişilerden alınan aşırı borçlanma örtülü sermaye sayılırsa, buna bağlı faiz ve kur farkları indirim dışı bırakılır; ayrıca dağıtılmış kâr sayımı ve stopaj gibi ikincil yükümlülükler doğabilir.

Transfer fiyatlandırması farkları neden KKEG’ye dönüşür?

İlişkili işlemlerde emsale uygunluk kanıtlanamazsa, tespit edilen farklar indirilmez; ek olarak KDV düzeltmesi, kâr dağıtımı varsayımı ve belgede eksiklikten kaynaklı usulsüzlük riskleri gündeme gelir.

Binek otomobil MTV’si ve bazı giderler neden KKEG sayılır?

Motorlu taşıtlar vergisi bineklerde indirilemez; amortisman ve diğer giderlerde yıllık limitler ve iş/kişisel kullanım oranı aşılırsa indirilemeyen kısım vergi matrahına eklenir.

Kiralık araçlarda KDV indirimi nasıl sınırlandırılır, KKEG riski nedir?

Kira faturalarındaki KDV yalnızca iş kullanımına isabet eden oran kadar indirilebilir; kişisel kullanım payı ayrıştırılmazsa hem KDV reddi hem de giderde ilave riski doğar.

Temsil ve ağırlama giderlerinde ölçülülük testi nasıl yapılır, KKEG bağlantısı nedir?

Amaç, kapsam, kişi başı maliyet ve sektör emsalleri birlikte değerlendirilir; lüks ve kişisel menfaat içeren kısımlar ayrıştırılmadığında indirim dışı bırakılarak matraha eklenir.

Sponsorlukla reklam arasındaki ayrım neden kritiktir, KKEG riski nasıl doğar?

Reklam daha ölçülebilir ticari sonuç odaklıyken, sponsorluk görünürlük ve imaj ağırlıklıdır; sözleşme ve fayda kanıtı zayıfsa veya VIP/kişisel menfaat unsurları ayrıştırılmazsa gider reddiyle karşılaşılır.

Belgedeki unvan/vergino hatası gider ve KDV indirimi için tek başına KKEG sebebi midir?

Şekil hataları bazen düzeltme veya iade fatura ile giderilebilir; ancak muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı veya teslim/ifa gerçekleşmemişse indirim hakkı doğmaz ve kayıtların düzeltilmesi gerekir.

İstisna kazançla ilişkili giderler nasıl ayrıştırılır, KKEG durumu nedir?

İstisna kapsamındaki gelire isabet eden giderler oranlama yöntemiyle belirlenir; istisna kısmına düşen pay indirilemezken geri kalanı ticari kazançtan düşülebilir.

Özsermaye üzerinden faiz yürütülmesi neden indirim dışıdır?

Sermaye koymanın karşılığı kâr payıdır; sermayeye faiz işletmek gider niteliği taşımaz ve bu tarz tutarlar vergi matrahını azaltmada kullanılamaz.

Personel menfaatlerinde (yemek, servis, konaklama) KKEG riski nasıl azaltılır?

İşe ilişkinlik açıkça belgelenmeli, bordro yansıtması ve dağıtım raporları tamamlanmalı, kişisel menfaat içeren kısımlar ayrıştırılarak indirim dışı bırakılmalıdır; KDV tarafında da aynı ayrım korunmalıdır.

Belgesiz küçük harcamalar nasıl yönetilmeli?

Miktarı ne olursa olsun belgesiz kayıtlar indirim konusu yapılamaz; harcama alışkanlıkları için avans–mutemet sistemi, harcama formu ve zamanında fatura temini uygulanmalıdır.

Gecikmiş KDV indirimi neye yol açar, KKEG bağlantısı var mı?

İndirim hakkı süresinde kullanılmadığında KDV yönünden hak kaybı oluşur; bu tutarların gider yazılabilirliği dosya bazında değerlendirilse de çoğu durumda vergi yükü artar ve düzeltme ihtiyacı doğar.

Grup içi hizmet (management fee) giderleri nasıl savunulmalı?

Fayda testi, sözleşme, çıktı ve performans raporlarıyla desteklenmeli; emsal çalışması yapılmadığında hem indirim reddi hem de kâr dağıtımı varsayımı riski yaşanır.

Araç kullanımında iş/kişisel oranı nasıl ispatlanır?

Kilometre çizelgeleri, GPS raporları, görevlendirme yazıları ve plaka–fatura eşleştirmeleri ile oran belirlenir; kişisel pay ayrıştırılmadığında indirim imkânı zayıflar.

Dönem sonunda KKEG çalışma kâğıdı hazırlamak neden önemlidir?

Ceza ve faizler, limit aşan giderler, istisna oranlamaları ve kişisel paylar tek yerde toplanır; beyanname ile bire bir mutabakat sağlanarak eksik matrah ve ilave ceza riskleri minimize edilir.